Ticarete butik AVM önerisi

ATSO’nun Mayıs Ayı toplantısında konuşan Başkan Davut Çetin, Antalya’da cadde ticareti kalmadığını belirterek, normal ticaretin AVM’lere sıkıştığını söyledi. Büyük AVM’lerin tekel haline geldiğini söyleyen Çetin, “AVM’ler tekel, içindeki firmalar da büyük zincir markalar olursa, ticaret tekelleşir. Artık mahalle içinde butik AVM modelini ele almalıyız” dedi

Antalya Ticaret ve Sanayi Odası (ATSO) Mayıs ayı meclis toplantısını gerçekleştirdi. Süleyman Özer başkanlığında ATSO meclis salonunda gerçekleşen toplantıda ATSO Başkanı Davut Çetin, gündeme ve ekonomiye dair değerlendirmelerde bulundu.

İyileşme kısa sürdü

Davut Çetin, 5 ay önceki toplantıyı hatırlatarak o dönemde geçerli ekonomik durumun hala aynı olduğunu söyledi. Türkiye ekonomisinin ciddi boyutlara geldiğini ifade eden Çetin, “1990 yılında dünyada 19'uncu sıradaydı, sonra 17, hatta 16'ncı sıraya geldik. Bu yıl 20'nci sıraya geriledik. Piyasalarda 31 Mart yerel seçimi sonrasında bir düzelme hareketi görmüş ve dipten dönüş başladı diye umutlanmıştık. Fakat iyileşme kısa sürdü, özellikle İstanbul seçimi sonrasında, ekonomi yönünü yeniden aşağı döndürdü" dedi. Çetin, tüketici güveni endeksinin nisan ayında 63 seviyelerine çıktığını, ancak İstanbul Büyükşehir seçimi tartışmasının bu tabloyu yeniden bozduğunu ve tüketici güveninin 55.3 seviyelerine gerilediğini kaydetti.

Üretim yerinde saymış

“Yem bitkisi yetiştirmede artış var, ama mısır, ayçiçeği ve pancar dışında ciddi bir düşüş görüyoruz. Buğday, arpa, nohut, mercimek, patates 15 yıldır yerinde sayıyor. Bu durum plansızlık, iklim değişikliği ve köylünün üretimi bırakmasından kaynaklanmaktadır” diyen Çetin, “Hayvancılıkta ise mehter yürüyüşü yapıyoruz. Et fiyatı çok arttığında hayvan ithal ediyoruz, ama çözüm olmuyor.  Koyun eti üretimi 9 yıl öncesinden daha düşük, sığır eti üretimi 5 yıldır sabit. Bu dönemde süt, tavuk eti, yumurta üretimi arttı, ancak kırmızı ette sorun çözülemedi. 2004’de nüfusumuz 68 milyondu. 2018’de 82 milyon olduk. Ülkemizde 5 milyondan fazla yabancı yaşıyor.  15 yıl önce turist sayısı bugünün yarısıydı. Nüfusumuz yüzde 20 artmış, yabancı nüfus ve turist artmış, ama üretim yerinde saymış, hayvancılık ithalatla artmış. Sebze üretiminde bile tahıla benzer bir durum görüyoruz. Biber, patlıcan, salatalık, kuru soğanda üretim 15 yıldır yerinde sayıyor. Domates üretimi Antalya sayesinde artmıştır” şeklinde konuştu.

Kooperatif modeli çözüm değil

Hal kanunu ve kooperatifler gibi adımlarla tarımdaki sorunların çözülmeyeceğini söyleyen Çetin, “Sorun, kırsal kesimin boşalması, eski köylü üretici nüfus yerine başka bir model getirilmemesidir. Bizde köyler bu kadar bakımsız olduğu için gençler köyde kalmıyor. Dolayısıyla kooperatif modeli tek başına çözüm değildir. Artık tarım, kırsal kalkınmayla birlikte ele alınmalı, sosyal tesisleri, spor tesisleri olan, gençleri cezbedecek yeni bir tarım merkezi modeli geliştirilmelidir. Organize tarım alanları yönetim modeli gibi bir model de düşünülebilir. Görüldüğü üzere, artık yapısal dönüşümden başka çare yoktur” önerisini sundu.

Turizmle nefes alıyoruz

İlk dört ayda perakende satış hacminin yüzde 5, otomobil satışlarının yüzde 48, beyaz eşya satışının yüzde 8, konut satışının da yüzde 16 düştüğünü aktaran Başkan Çetin, “Antalya ekonomisinde de benzer sorunlar yaşıyoruz, ama hiç olmazsa turizmle nefes alabiliyoruz. Turizmde yüzde 35 artış var. Almanya pazarı yavaşlamıştı, yeniden toparlandı. Dolayısıyla Antalya olarak Türkiye genelinden daha iyi olmayı ümit ediyoruz” dedi.

Butik AVM modeli önerisi

Ticaretle ilgili komitelerde AVM kiralarının yüksekliğinden yakınmanın arttığını söyleyen Çetin, “Arkadaşlarımız cirolardan paya sınır gelmesini istemektedir. Antalya’da cadde ticareti kalmadığı için bütün normal ticaret AVM'lere sıkıştı. Büyük AVM'leri tekel haline getirdik. AVM’ler tekel, içindeki firmalar da büyük zincir markalar olursa, ticaret tekelleşir. Artık mahalle içinde butik AVM modelini ele almalıyız” dedi. Ticaretle ilgili başka şikayet konularının olduğunu belirten Çetin, “Kuyum sektörümüz demo mücevher satışı başladığını yazmış ve bunun önlenmesini talep etmiş. Ruhsatsız tüpgaz satışı yaptığı yönünde şikâyet var. 45’inci ve 46’ıncı grubumuz hanutçuluk yapan taksiciler konusunda toplantı yapacaklar. Şehircilik ve inşaat komisyonumuz kentsel dönüşüm çalıştayı için çalışmaktadır” bilgisini verdi.

‘İsteyen istediği ticareti yapamaz’

Bir başka yakınma konusunun son günlerde yöresel ürünler adı altında yapılan ticaretin yeniden artmaya başlaması olduğunu dile getiren Çetin, “Son günlerde Lara bölgesinden bu yönde şikâyetler gelmiştir. Bir kentte isteyen istediği yer ve şekilde ticaret yapamaz.  Ticaret böyle olacaksa bizim üyemiz neden işyeri kirası ödüyor? O da çadır kursun. Madem öyle bütün meydanları, kaldırımları işporta ticarete çevirelim. Kira, vergi olmasın, ürün denetimi olmasın. Belediyelerimizden ve il müdürlüklerinden rica ediyoruz; Antalya'da ticaret kurallı olmalıdır ve herkes bu kurallara uymalıdır” dedi.

Bakanlar Kaleiçi’nden yer alsın

Çetin, iki konuya değinmek istediğini söyleyerek, “Bizi mutlu eden bir gelişme Kalekapısı’ndaki faytonların kalkması oldu. Hem hayvan hakları hem de Kalekapısı’ndaki koku açısından iyi olmuştur. Antalya Lisesi’nin bir kısmının Bakanlıklar tarafından talep edildiği yönünde haberler çıkmıştır. Bakanlıklarımız Kaleiçi’nde bir yer alıp restore edebilirler ve böylece Kaleiçi de daha güzel olur. Antalya Lisesi gibi yerlerin Antalya halkı için bir hatıra değeri vardır. Halkın hatıraları, kentin hafızasında yer etmiş yerler aynı şekilde yaşatılmalıdır” ifadelerini kullandı. DİLAN ERAY